Omwonenden Kollumerwaard bezorgd over uitbreidingsplannen defensie

Redactie • 3 september 2024

De Kollumerwaard is bij defensie in beeld voor twee uitbreidingsplannen. Omwonenden zijn bezorgd en bereiden plannen voor. 


Update: er is nu ook een petitie 'Verknal de Kollumerwaard niet', ondertekenen (graag!) kan via petitie.nl


Defensie is in de Kollumerwaard op zoek naar een locatie voor een oefenterrein voor het leren werken met zware springstoffen. Het oefenterrein betreft het hele agrarische gebied van de Kollumerwaard tussen Zoutkamp en Munnekezijl, ruwweg tussen de Kwelderweg, de Nittersweg en het natuurgebied. Daarnaast is het gebied ook in beeld als mogelijke locatie voor het tijdelijk opslaan van munitie in de Kollumerwaard. Deze laatste plannen brengen munitietransporten naar de Eemshaven met zich mee door en langs dorpen als Zoutkamp, Leens, Ulrum, via Warffum en Uithuizen of als alternatief traject via Lauwerzijl, Grijpskerk, Zuidhorn en Groningen.


Oefenterrein, landbouw, natuur en recreatie

De Kollumerwaard ontstond bij de inpoldering van de Lauwerszee in 1969. Defensie betaalde mee aan de inpoldering, daarom is het gebied ingericht met het oefenterrein Marnewaard. Daarnaast is er landbouwgrond, natuur en recreatie in de vorm van jachthavens, campings en vakantiebungalows. Het geplande gebied in de Kollumerwaard is in gebruik bij landbouwers. De bekende proefboerderij SPNA Kollumerwaard heeft er gebouwen en proefvelden liggen. De grond hoort bij de vruchtbaarste gronden van Nederland.


Zorgen van omwonenden

‘We twijfelen niet aan de noodzaak voor uitbreiding van defensie in Nederland’, vertelt Jan Willem Bakker namens de omwonenden. ‘Wel hebben we veel zorgen en vragen waarop we geen antwoord hebben van defensie’. Onlangs kwamen bezorgde grondgebruikers, ondernemers, omwonenden en vertegenwoordigers van de omliggende dorpen bij elkaar om hun zorgen te inventariseren. Zo is niet bekend welk effecten geluid, trillingen en transporten op de omgeving hebben. Ook is niet bekend of bewoners er mogen blijven wonen en welke aanpassingen er wellicht nodig zijn om de veiligheid bij mogelijke ongelukken te garanderen.
 
Momenteel maakt de Antea groep een Milieu Effect Rapportage waarin hopelijk meer vragen worden beantwoord. De omwonenden hebben op eigen initiatief een brief gestuurd met hun vragen naar het MER-bureau. ‘Defensie keek vooral naar het aantal inwoners. Daarin scoort de Kollumerwaard niet hoog. Maar als we het aantal toerisme-overnachtingen en de dagrecreatie meenemen blijkt dat er veel mensen in het gebied verblijven. Ook is het de vraag of defensie heeft gekeken naar de unieke waarden in het gebied qua natuur, agrarisch gebruik en langjarige proeven van de proefboerderij. We willen hierover graag in gesprek met onder meer de Provincie Fryslân en de gemeente Noardeast-Fryslân, waar de terreinen onder vallen’, besluit Bakker. 

Bijlages: kaarten munitieopslag (3.2 en 3.7) en springstoffen terrein (4.2, paars) (bron: defensie)

Super handig, delen kan hier;

door Beheer Munnekezijl 22 december 2025
Brochure nieuwbouw Munnekezijl beschikbaar
door Werkgroep 'Verknal de Kollumerwaard niet' 22 december 2025
Vrijdag 19 december heeft de ministerraad een besluit genomen over de ruimtevragen van Defensie. Voor de Kollumerwaard zijn er geen wijzigingen. Het oefenterrein komt niet, de munitieopslag op de voormalige kruitfabriek komt wel. Voor wie meer wil lezen hierbij de link: https://nprd.inspraak.defensiedichtbij.nl/downloads De volledige tekst van het persbericht luidt: Kollumerwaard-West is de definitief aangewezen locatie voor invulling van de behoefte. Een aantal overwegingen heeft geleid tot deze keuze. De overweging die daarbij het zwaarst heeft gewogen is dat voor de realisatie van de behoefte op deze locatie geen woningen hoeven te wijken, vanwege een reeds aanwezige niet-actieve kruitfabriek. De zoneringen en vergunning voor de kruitfabriek bestaan al in dit gebied, daardoor zijn de activiteiten van een munitieopslag gemakkelijker te realiseren. Vanuit militair perspectief is de locatie zeer goed bruikbaar door de nabijheid van een ander defensiecomplex. Dit heeft voordelen voor de bedrijfsvoering omdat hiervandaan ondersteunende diensten georganiseerd kunnen worden en eenheden zich kunnen verzamelen bij inzet om van daaruit de inzetmunitie op te halen. Ook de afstand tot Eemshaven, van waaruit eenheden worden ingezet, is relatief kort. Realisatie op deze locatie heeft een vrij beperkte impact op de omgeving. De projectlocatie ligt niet op zeer vruchtbare landbouwgrond en er is geen sprake van bodemdaling. De keuze voor deze locatie doet recht aan de wens vanuit de omgeving voor een zoveel mogelijk westelijke inpassing, met zoveel mogelijk behoud van agrarisch gebied, die aansluit op aanwezige infrastructuur. Bij de verdere ontwikkeling en inpassing van de behoefte in deze gebieden zal met de volgende aandachtspunten rekening moeten worden gehouden: • Realisatie van de behoefte kan niet zonder gevolgen voor de omgeving gerealiseerd worden. 13 ha agrarische grond en 2 ha natuur en 18 ha overig zal hiervoor van functie veranderen naar een militaire bestemming. • Op de agrarische gronden rondom de nieuwe munitieopslag, waaronder in de veiligheidszones, wordt gebruik gemaakt van drones voor precisielandbouw en landbouwinnovatie. Ook in de nieuwe situatie blijven die mogelijkheden bestaan. • De locatie ligt direct naast een Natura 2000-gebied (Vogelrichtlijngebied). Vanwege de aard en het ruimtebeslag van de behoefte is de impact echter als beperkt ingeschat. Er is geen sprake van grootschalige verlichting en de intensiteit van activiteiten die mogelijk hinder veroorzaken (geluidsoverlast) is beperkt tot crisissituaties waarbij snel veel transporten moeten plaatsvinden. • Realisatie kan effect hebben op mogelijk aanwezige diersoorten. Aanwezigheid van een of enkele kraamverblijven van vleermuissoorten is niet uit te sluiten. • De ontsluiting van het complex en de aansluiting op de bestaande lokale en provinciale wegstructuren. • De verdere ruimtelijke inpassing en optimalisatie van de exacte ligging van de opslag zal gebeuren in afstemming met partijen in het gebied, waarbij oog zal zijn voor het minimaliseren van de impact op de omgeving. • Een aandachtspunt voor de realisatie is dat in afstemming met de provincies en betrokken gemeenten en andere belanghebbenden een optimale inpassing van de munitiecomplex SIC wordt bepaald. Een samenhangend gebieds- en participatieproces is daarbij randvoorwaardelijk om te borgen dat de verschillende omgevingsbelangen goed op elkaar worden afgestemd. • Een aandachtspunt voor de realisatie is dat de veiligheid voor de omgeving en omwonenden geborgd blijft inclusief de veiligheid tijdens het munitietransport van en naar het munitiecomplex.
door Sinterklaas Commissie Munnekezijl 11 november 2025
Zet je 22 november in je agenda?
Zie alle nieuws-items